کمال گرایی چیست؟

اول بیا یه باور رایج رو از بین ببریم: کمال گرایی «نشونه ی نظم» نیست، بلکه نوعی «آسیب پذیری» در برابر اضطرابه.
کمالگرایی یعنی خودت رو کاملا وابسته به «بی عیب بودن» ارزیابی کنی که دو نوع اصلی داره. سالم و ناسالم!

کمال گرایی سالم یه تلاش برای تعالیه. در عین حال که هدف گذاری بالایی داری، در برابر شکست هم انعطاف پذیری و جلوی کارت رو نمیگیری.
اما کمال گرایی ناسالم، یه ترس دائمی از قضاوت به همراه خودآزاری روانیه که بخاطر هر اشتباه کوچک اتفاق میفته و میتونه باعث انجام نشدن کارهات بشه.

کمال گرایی از این سه بخش تشکیل شده!

خود مدار: از خودت توقعات غیر واقعی داری.
دیگر مدار: از دیگران انتظار بی عیب بودن داری، که باعث دلخوری مداوم میشه·
اجتماع مدار: فکر میکنی جامعه یا خانواده ازت توقع بی نقص بودن دارن که در اون احتمال افسردگی خیلی زیاده.

چرا کمال گرایی در مغز و روان به وجود میاد؟

بیولوژیکی: با سیستم پاداش و دوپامین مرتبطه. یک اشتباه، ترشح دوپامین رو متوقف میکنه. (دوپامین هورمونیه که به لذت و انگیزه مربوطه)

تربیتی: والدین شرطی. مثلا محبت میکنن اما به شرط نمره ی عالی. یا والدین بیش از حد انتقاد میکنن و زیادی اصول و فروع دارن.

اجتماعی: شبکه های اجتماعی با نمایش «زندگی های ویرایش شده»، این توهم رو تقویت میکنن که “من باید بی نقص باشم”.

نشونه های خاموش که بخاطر کمال گرا بودن به وجود میان:

بجای شروع کار، مدام «برنامه ریزی بی نقص» میکنی.
بعد از موفقیت، بجای لذت، نفس راحت میکشی که «شکست نخوردم».
از کلماتی مثل «همیشه»، «هرگز» و «باید» زیاد استفاده میکنی.
کار رو تا زمان تحویل، به شکلی وسواس گون، چندین بار چک میکنی.
از دیگران تعریف میکنی اما در دل حسادت یا کمبود داری.
احساس میکنی با یک اشتباه، کل هویتت زیر سؤال میره و اعتبارت نابود میشه.
کارهای روزمره رو هم به «بازی برد یا باخت» تبدیل میکنی.

عوارض جدی کمال گرایی چه چیزهایی هستند؟

کمال گرایی درمان نشده با افسردگی، اختلال خوردن، میگرن، بیخوابی، و حتی کاهش طول عمر مرتبطه (به دلیل استرس مزمن).

جالبه که در محیط کار، افراد کمال گرا بهره وری پایین تری دارن.

چون زمانشون رو صرف جزئیات بی اهمیت میکنن.

تفاوت کمالگرایی با وسواس (OCD) در چیست؟

در وسواس، فرد میدونه کارش غیر منطقیه اما نمیتونه جلوشو بگیره اما در کمال گرایی، فرد فکر میکنه منطقی ترین کار رو انجام میده.

بنابراین طول میکشه تا تصمیم بگیره یا همیشه منتظر یه فرصت خوب برای انجام کار و تصمیم گیریه!